حادثه بهمن دامنه قله ساکا ۹۳/۱۱/۱۰

حادثه بهمن دامنه قله ساکا ۹۳/۱۱/۱۰

به نام خدا

قله ساکا به ارتفاع ۳۳۲۰ متر یکی از قله های معروف استان تهران در شمال شرقی شهر لواسان و شمال روستای افجه قرار دارد. چند مسیر برای صعود به این قله وجود دارد. کوه نوردان به طور معمول از دو مسیر روستای افجه استفاده می کنند. از مسیر یال سنگی که از دشت هویج شروع و به گوسفند سرای هداوند می‌رسد به عنوان مسیر زمستانه، و از مسیر دشت سواستون که به موازات یال سنگی قرار دارد و به گوسفند سرا می‌رسد به عنوان مسیر تابستانه استفاده می شود. این دو مسیر در بالای گوسفند سرا به هم می رسند.

مسیر تابستانه دشت سواستون بعد از کلبه سنگی با شیب تندی به گوسفندسرا می رسد که در زمستان با خطر ریزش بهمن مواجه است.

روز جمعه ۹۳/۱۱/۱۰ تیم ۲۱ نفره گروه همت شمیران حدود ۶ صبح برای صعود به قله ساکا مسیر خطرناک و بهمنی دشت سواستون را انتخاب و با برف کوبی نسبتا سنگین حدود ۱۱ صبح به گوسفند سرا می رسند. همزمان تیم ۱۲ نفره دیگری از همان مسیر که توسط همت باز شده بود به آنان ملحق می شوند.

این دو گروه به دلیل مه شدید و هوای برفی نمی توانند مسیر صحیح را تشخیص دهند بنابراین تصمیم می‌گیرند با کمک جی پی اس ادامه مسیر دهند. در ادامه راه برای لحظاتی هوا باز می شود و متوجه می شوند که درست در وسط مسیر بهمنی قرار دارند. تیم همت تصمیم به اصلاح مسیر گرفته و برمی گردد تا بر روی یال اصلی قرارگیرد. بعد از چند دقیقه حادثه بهمن رخ داده و گروه ۱۲ نفره را گرفتار می کند و متاسفانه یک نفر جان خود را از دست می دهد. نفرات گرفتار شده با کمک تیم همت خود را جمع و جور می کنند و به پایین برگشته، حادثه را اطلاع می دهند و به تهران برمی گردند.

ستاد اطلاع رسانی گروه کوه نوردی لواسان مستقر در دشت هویج ، هلال احمر و آتش نشانی لواسان و جناب مساعدیان را درجریان حادثه قرارداده و با هماهنگی قانونی جسد را از محل خارج و به پایین منتقل می کند. جسد آن مرحوم ساعت ۱۱ شب تحویل خانواده می شود.

متاسفانه هنوز چند ساعتی از پایان ماجرا نگذشته بود که وبلاگ ها پر می شود از قهرمانی و از جان گذشتگی همت شمیران! و تلاش وصف ناپذیر هلال احمر در عملیات امدادی! که اولی به باور ما با ناآگاهی و اشتباه، در به وجود آمدن این حادثه نقش داشتند و دومی به شهادت افراد حاضر در محل فقط نقش سیاهی لشکر را داشتند. یکی دو روز بعد هم توسط گروه کوه نوردی همت شمیران جشن قهرمانی و تقدیر و تشکر از خود، برگزار شده و همه چیز به خوبی و خوشی تمام می شود!

در این ماجرا چند نکته مهم وجود دارد که توجه و پرداختن به آن شاید از حوادث مشابه جلوگیری کند:

آیا می شود تصور کرد که این تیم وضعیت آب و هوا را کنترل نکرده باشد؟ چرا برنامه را لغو یا محدود نکرده بودند؟

چرا تیم همت شمیران که از گروه های قدیمی و فنی تهران است مسیر خطرناک و بهمنی را برای صعود انتخاب کرده است در صورتیکه با انتخاب مسیر زمستانه می توانستند با امنیت کامل و زمان کمتری خود را به گوسفندسرا برسانند؟

چرا این تیم با وجود هوای خراب، برفی، مه آلود و سردر گمی در انتخاب مسیر، اصرار به صعود داشته است؟

چرا این تیم با تجربه فکر نکرده بود که اطلاعات جی پی اس ممکن است غلط باشد؟

آیا داشتن جی پی اس یعنی صعود ایمن و بی خطر در یک هوای برفی و مه آلود با ۳۳ نفر؟

مگر نه اینکه اگر فقط چند دقیقه دیرتر هوا باز شده بود ۳۳ نفر در زیر بهمن گرفتار شده بودند و فریادرسی هم نبود؟

چرا این تیم با وجود جان سالم بردن از یک حادثه حتمی، بازهم در شرایط هوای خراب اصرار به صعود داشته است؟

تیمی که از افجه تا گوسفندسرا را ۵ ساعته پیموده چگونه می خواسته در دو سه ساعت باقیمانده با ۲۱ نفر به قله برسد؟

به باور ما تیم کم تجربه ۱۲ نفره با توجه به نام بزرگ همت و باز شدن مسیر توسط این تیم ۲۱ نفره، دلگرم شده و تا گوسفندسرا بالا آمده و در ادامه همراهی تیم همت آنان را ترغیب به صعود در آن شرایط وخیم کرده است. بنابراین معتقدیم رفتار خام و ناشیانه تیم همت شمیران نقش پر رنگی در این حادثه داشته است.

بعد از این حادثه تمام نفرات دو تیم بلافاصله به تهران باز می‌گردند و کسی دیگر پیگیر ماجرا نمی شود و بعد هم جشن قهرمانی را برگزار می کنند که به نظر ما این رفتار به دور از انسانیت و اخلاق بوده است.

به هر حال بهمن ساکا حادثه تلخی بود که جامعه کوه نوردی را متاثر کرد. متاسفانه تلخ تر از این حادثه رفتار غیر اخلاقی گروه قدیمی و بزرگ کوه نوردی کشور” همت شمیران ” بود. این گروه با چند بار تغییر گزارش‌های حادثه، تلاش کرد که خود را قهرمان این ماجرا معرفی کند. تاسف آور اینکه در سایت پزشکی کوهستان متعلق به مدیر این گروه که مرجع معتبری در جامعه کوه نوردی به شمار می آید آمده است که اگر گروه همت در آن حوالی! نبودند چه فاجعه بزرگی رخ می داد! زیر پا گذاشتن اخلاق چندان دل پذیر نیست. اقرار به اشتباه کمترین کاری بود که باید صورت می گرفت.

نوشتن این یادداشت نه از باب محکومیت بلکه از جهت جلب توجه فدراسیون و هیات کوه نوردی استان تهران بوده است که نباید از کنار این اشتباهات به سادگی عبور کنند.

نادر ضرابیان

۹۳/۱۱/۲۱

۹ دیدگاه

  1. محمد رضا قدرت میگه:

    ممنونم از گزارش کامل و دلسوزانه و امید وارم با انتقاد های سازنده کمتر اشتباه کنیم و در صورت اشتباه بزرگترین گناه یعنی اسرار در اشتباه نکنیم قبول کردن اشتباه و درس گرفتن از اشتباه اولین گام تکامل انسان میباشد و در پایان از گروه دلسوز و متحد کوهنوردی لواسان با انکه هیچ مسولیتی در حمل کوهنورد مرحوم نداشتند و بصورت خود جوش در محل حاضر شدن و تا شب هنگام به مسولین آتش نشانی و حلال احمر کمک کردن تشکر میکنم و خسته نباشید میگم

  2. وحيد سپنج میگه:

    با اکثر نظرات شما در مورد اشتباهات گروه همت شمیران موافقم. چطور تیمی که ۴ تا سرپرست داشته، مسیر صحیح را در gps نداشته اند و یا اصلا شاید gps نداشته اند و دنبال مسیر gps گروه ١٢ نفره راه افتاده اند! ضعف مسیر یابی در این برنامه بسیار واضح است و قابل توجیح نیست. اگر مشکلی داشتند، بتسد بلافاصله باز می گشتند، نه اینکه ادامه می دادند. قانع نکردن تیم ١٢ نفره برای بازگشت به مسیر صحیح، از دیگر نقاط ضعف تیم همت می باشد… همه اینها را می گوییم که خوادث مشابهی تکرار نشه، وگرنه که با هیچ تیم و شخصی ، دشمنی نداریم…

  3. محمود احمدي میگه:

    ایشان استاد دکتر پردال یار غار و همنورد مهربان و شرییف بنده بودند که افتخار چندین سال همنوردی با ایشان رو خداوند نصیب بنده کرده بود.روح بزرگش در منطقه ای که عاشقش بود ارام گرفت و و من رو با کوهستان غریبه کرد.
    نمیدونم ایا باز هم میتونم یا نه. این شعر رو همیشه زمزمه میکرد.
    ساده است اگر بهار جنگلی سترگ را برگ و بر دهد
    یا پرنده را ز شاخه ای به شاخه دگر سفر دهد
    من در انتظار ان بهار گرم و افتابی ام
    میرسد میرهاند مرا ز روزهای سخت
    خاک را پرنده میکند سنگ را درخت.
    یادش گرامی.

  4. نادر ضرابیان میگه:

    آقای احمدی
    خدا ایشان را رحمت کند. شعر زیبا و پر مفهومی بود.
    شاد و پایدار باشید

  5. خانلری میگه:

    سلام و خسته نباشید به شما بزرگان .یه سوال برام پیش اومد.چرا تیم همت دچار بهمن نشده.

  6. امين میگه:

    از آزادی بیان و انتقاد پذیری همگان متشکرم . درک موضوع گاهی در شعر میسرتر است هرچند که مطبوع افراد معینی نباشد ! باشد که گنجایش بیشتری برای نقد منتقدین یابیم . پایدار باشید .

  7. نادر ضرابیان میگه:

    سلام جناب خانلری
    همان طور که ذکر شد برای چند لحظه هوا باز می شود و سرپرستان همت متوجه می شوند که در وسط مسیر بهمنی هستند.بنابراین تصمیم به تغییر مسیر می گیرند. دقایقی بعد بهمن اتفاق می افتد. نکته مهم این است که اگر هوا باز نمی شد تیم همت هم گرفتار بهمن شده بودند.

  8. هاشمی میگه:

    ایکاش کمیته ای در فدراسیون کوهنوردی و صعودهای ورزشی و یا هیئت هر استان تشکیل بشه برای بررسی حوادث گروهها و باشگاههای کوهنوردی
    وقتی شما تحلیل کنید ممکن هست که حمل بر غرض ورزی بشه اما اگر کمیته ای متشکل از همه کارشناسان باشه دیگه کسی نمیتونه سوالات مطرح شده فوق رو به مشکلات دیرینه گروه همت و گروه لواسان ربط بده و باید براش جواب روشن و دقیق و شفاف بده
    اون موقع هست که فیلمها و عکسهای برنامه و صبحتهای نفرات برنامه تحلیل میشه و تجربه ای میشه برای ما بقی گروهها

  9. نادرضرابیان میگه:

    سلام جناب هاشمی
    سپاس از پیشنهاد خوب شما
    توجه داشته باشید که این گزارش نظر شخصی نویسنده است و البته قابل نقد.
    بنده نه با گروه همت نه با هیچ گروه و باشگاه دیگری اختلاف و مشکلی نداشته و ندارم و تصور نمی کنم گروه لواسان هم مشکلی داشته باشد.
    این گزارش از باب جلب توجه فدراسیون و هیات تهران به همین فرمایش شما نوشته شده است.
    شاد و پایدار باشید

دیدگاه‌ها برای این نوشته بسته شده‌اند.